Miejsce Pamięci Auschwitz to nie tylko rozległy teren i autentyczne poobozowe bloki, baraki, wieże strażnicze…, ale także dziesiątki tysięcy przedmiotów o szczególnym charakterze, wymowie i symbolice.
• To przede wszystkim osobiste rzeczy przywiezione przez deportowanych i odnalezione po wyzwoleniu na terenie obozu. Stanowią one unikatowy zbiór przedmiotów związanych z cierpieniem ludzi przywiezionych do Auschwitz bezpośrednio na zagładę, jak i tych, których Niemcy zmusili do niewolniczej pracy. • To także obiekty związane z życiem więźniów w obozie. Świadczą one o prymitywnych warunkach mieszkalnych i higienicznych, głodzie, ale także o próbach zachowania człowieczeństwa za drutami Auschwitz.
• W zbiorach Muzeum znajdują się także przedmioty związane z załogą SS, czyli sprawcami zbrodni.
KONTAKT Charakterystyka zbiorów W zbiorach Muzeum znajduje się m.in.: • około 110 000 butów; • około 3800 waliz, w tym 2100 z napisami pozostawionymi przez ich właścicieli; • ponad 12000 garnków; • 470 protez i ortez; • 350 sztuk odzieży obozowej, tzw. pasiaków; • 250 tałesów; • ponad 6000 prac plastycznych (w tym ok. 2000 wykonanych przez więźniów). Rzeczy osobiste Najgłębszą symboliczną wymowę ma mienie ludzi przywiezionych do Auschwitz na zagładę z okupowanej przez Niemców Europy, przede wszystkim Żydów. To tysiące przedmiotów codziennego użytku, takich jak: naczynia, buty, okulary, pudełka pasty do butów, szczotki czy grzebienie. Świadczą one nie tylko o skali dokonywanej przez nazistów grabieży mienia, ale także o cierpieniu i śmierci właścicieli tych przedmiotów. Walizy z nazwiskiem, imieniem, datą urodzenia, numerem transportu do obozu czy adresem zamieszkania właściciela, posiadają również istotną wartość dokumentacyjną, będąc niejednokrotnie jedynym zachowanym dowodem deportacji danej osoby Auschwitz. Przedmioty obozowe i więźniarskie Kolejna grupa pozostałości poobozowych to więźniarskie pasiaki, drewniane saboty i miski oraz sprzęt z wyposażenia bloków i baraków, w których mieszkali więźniowie. Dokumentują one codzienną egzystencję więźniów, a także ilustrują przejawy oporu i samopomocy, a także ukazują podejmowane przez więźniów próby przekazania światu prawdy o zbrodniach popełnionych w obozie. Przedmioty poesesmańskie W zbiorach znajdują się przedmioty pozostałe po sprawcach, takie jak hełmy czy buty wartownicze. Są wśród nich także narzędzia wykorzystywane przez załogę SS do znęcania się nad więźniami: pejcze i pałki do bicia czy kozioł do wykonywania kary chłosty. Wiele z zachowanych obiektów dowodzi tego, jak drobiazgowo zaplanowana i zorganizowana była obozowa biurokracja. To m.in. tablice informacyjne, statystyczne i ewidencyjne. W zbiorach Muzeum przechowywane są także dowody zbrodni związane bezpośrednio z zagładą, m.in. puszki po Cyklonie B służącym do uśmiercania ofiar w komorach gazowych. |